شناخت اصطلاحات و واژه های پرکاربرد در نامه های اداری
برای نوشتن یک نامه اداری، باید اصول و قواعد مختلفی را رعایت کرد و علاوه بر آن، با لغات و اصطلاحات سازمانی در نامههای اداری آشنا باشد. اصطلاحات ریز و درشت زیادی در یک نامه اداری استفاده میشود و اگر با نوشتن یا خواندن نامههای اداری زیاد سر و کار دارید، برای اینکه محتوای آنها را درک کنید و همچنین پیام خود را سریع و آسان انتقال دهید، باید با این اصطلاحات آشنا باشید. در این مقاله سایت پول یابی و کسب درآمد اینترنتی فهرستی از اصطلاحات نامههای اداری همراه با معنی و مثال آنها آورده شده است؛ با ما همراه باشید.
اصطلاحات نامه های اداری کدامند؟
برای نگارش یک نامه اداری، علاوه بر رعایت اصول نگارش و لحن سازمانی و اداری، باید از اصطلاحات و واژه های پرکاربرد و همچنین کلمات محترمانه نامه اداری نیز استفاده کنیم؛ به طور کلی اصطلاحات نامه های اداری به دو دسته کلی تقسیم میشوند:
اصطلاحات پرکاربرد در نامه های اداری
اصطلاحات رایج در متن نامه های اداری
در اینجا فهرستی از اصطلاحات خاص و پرکاربرد نامه های اداری را همراه با معنی و مثال برای شما تهیه کردهایم؛ این اصطلاحات رایج عبارتاند از:
1 – مذاکرات
معنا: صحبتها
مثال: طبق مذاکرات قبلی، تصمیم گرفته شد که …
2 – مستحضر / مستحضرید یا مستحضر هستید
معنا: در جریان بودن
مثال: همانطور که مستحضر هستید، باید اقلام مورد نیاز تهیه شوند.
3 – پیوست
معنا: سند یا مدرکی که ضمیمه یا همراه نامه ارسال میشود
مثال: مدارک مربوطه به پیوست ارسال میگردند.
4 – با عنایت به
معنا: با توجه به، با درنظرگرفتن
مثال: با عنایت به قوانین مربوطه.. / با عنایت بر توضیحات مسئول مربوطه…
کاربرد و معنی با عنایت در نامه اداری چیست؟ این عبارت برای جلب توجه ب موضوع یا صحبتی خاص برای مقام بالاتر، مورد استفاده قرار میگیرد.
5 – اظهار کردن
معنا: بیان کردن
مثال: همانطور که در جلسه قبلی اظهار شد.
6 – متعاقباً
معنا: بعداً
مثال: اطلاعات جدید متعاقباً اعلام خواهد شد.
متعاقبا به چه معناست و چه کاربردی دارد؟ متعاقبا به معنای پیرو، بعدا، پس از این و… میباشد و برای اطلاع از ادامهدار بودن موضوع یا کاری و یا انجام کاری در زمان آینده استفاده میگردد.
7 – امور محوله
معنا: امور واگذار شده
مثال: خواهشمند است امور محوله به بهترین شکل ممکن انجام شوند.
8 – موارد مشروحه
معنا: موارد توضیح داده شده
مثال: برای مشاهده موارد مشروحه به آیین نامه رجوع شود.
9 – تمهیدات
معنا: تداراکها، آمادهسازیها
مثال: برای حل مشکلاتی که ذکر شد، تمهیدات مناسب در نظرگرفته شدهاند.
10 – مقرر فرمایید
معنا: دستور دهید، انجام دهید
مثال: مقرر فرمایید بودجه لازم برای انجام پروژه اختصاص داده شود.
11 – مستدعی است / استدعا میگردد
معنا: خواهشمندم
مثال: مستدعی است/استدعا میگردد نسبت به نکات ایمنی توجه بیشتری نمایید.
کاربرد مستدعی است در نامه اداری چیست؟ عبارت “مستدعی است” در نامه اداری به منظور بیان درخواست از مقام بالاتر میباشد.
12 – اهتمام ورزید
معنا: تلاش کنید
مثال: با توجه به محدودیتهای مالی، در راستای کاهش هزینهها اهتمام ورزید.
13 – مبذول فرمایید
معنا: در نامههای اداری به معنای “دستور فرمائید” و معمولا در نامه زیردستان به مقام مافوق بکار میرود.
مثال: لطفاً دستورات لازم را مبذول فرمایید.
14 – بذل توجه
معنا: توجه کردن
مثال: از بذل توجه شما متشکریم.
15 – مزید امتنان
معنا: این عبارت ترکیب 2 کلمه «مزید» به معنی بیشتر و «امتنان» به معنی سپاسگزاری است؛ بنابراین معنای این ترکیب یعنی «قدردانی مضاعف» یا «سپاسگزاری بیشتر».
کاربرد: این عبارت معمولاً در انتهای یک نامه اداری و ضمن یک درخواست استفاده میشود.
مثال: تسریع در انجام اقدامات لازم، موجب مزید امتنان است.
16 – اقدام مقتضی
معنا: صدور دستور یا انجام کاری متناسب با تقاضای مطرح شده
مثال: خواهشمند است هر چه سریعتر اقدام مقتضی معمول فرمایید.
17 – معمول فرمایید یا فرمائید
معنا: انجام دهید
مثال: لطفا اقدامات لازم را معمول فرمایید.
18 – معوقه
معنا: به تأخیر افتاده
مثال: لطفا برای پرداخت بدهی های معوقه اقدام شود.
19 – اقدام عاجل
معنا: اقدام سریع
مثال: لطفاً جهت پرداخت بدهیهای بانکی اقدام عاجل شود.
20 – مساعدت
معنا: کمک
مثال: پیشاپیش از مساعدت جنابعالی سپاسگزارم
کاربرد و معنی مساعدت در نامه اداری چیست؟ عبارت مساعدت در نامه اداری، در آخر نامه و جهت تأکید، هشدار و یا ترغیب نسبت به انجام خواسته از مقام بالاتر، استفاده میشود.
21 – حسن نیت
معنا: نیت خوب و صادقانه
مثال: پیشاپیش از حسن نیت شما سپاسگزار هستیم.
22 – حسن اعتماد
معنا: داشتن اعتماد خوب
مثال: از حسن اعتماد شما بینهایت متشکریم.
23 – مراتب جهت استحضار
معنا: موضوع برای اطلاع
مثال: مراتب جهت استحضار ارسال میشود.
24 – برابر مقررات
معنا: مطابق مقررات مرتبط
مثال: لطفاً برابر مقررات اقدام شود.
25 – عطف
معنا: برای اشاره به نامه یا موضوعی که قبلاً بیان شده، به کار میرود
مثال: عطف به نامه شماره …
26 – پیرو
معنا: برای اشاره به اینکه موضوعی در دنباله مکاتبات گذشته مطرح میشود به کار میرود
مثال: ”پیرو نامه شماره … ”
27 – ابتدا به ساکن
معنا: اولین موضوع که در میان چندین موضوع مطرح میشود
مثال: برای بایگانی اسناد، ابتدا به ساکن از پروندههای مالی شروع کنید.
28 – خط مشی
معنا: رویه و طرز عمل، سیاست
مثال: لطفاً مطابق خط مشی سازمان اقدام شود.
29 – استـناد
معنا: تکیه کردن به موضوع یا مطلبی
مثال: لطفاً به مقررات مربوطه استناد شود.
30 – حکم
معنا: دستور کتبی مقامات صلاحیتدار در حدود قوانین و مقررات برای انجام کار، انجام مأموریت، انتصاب و …
مثال: مطابق حکم دیوان عالی کشور …
31 – اعـلام / اعلان
معنا: آگاه کردن و شناساندن
مثال: جهت اطلاع، اعلام میگردد.
به شرح ذیل است یعنی چه و کاربرد آن چیست؟ معنی ذیل در نامه اداری یعنی زیر، پایین و عبارت “به شرح ذیل است” در نامههای اداری به منظور بیان یا اعلام توضیحات (در قالب متن، بولت گذاری و شرح موردی و…) در ادامه متن، مورد استفاده قرار میگیرد. مثال: لیست اجناس مورد نیاز، به شرح ذیل است…
32 – سرلوحه قرار دادن
معنا: الگو و نمونه قرار دادند
مثال: روش قبلی به عنوان سرلوحه قرار بگیرد
33 – ابلاغ
معنا: ارسال چیزی و دریافت آن از سوی گیرنده
مثال: دستورالعمل مربوطه جهت اجرا ابلاغ میگردد.
34 – لذا / فلذا
معنا: بنابراین (جایگزین کلمه لذا در نامه اداری)
مثال: فلذا اقدامات لازم را مبذول فرمایید.
35 – مزید استحضار
معنا: مزید به معنای “بیشتر” و استحضار به معنای “حاضرکردن، به حضور رسیدن، یاد آوردی کردن” میباشند.
مثال: مزید استحضار، به اطلاع جناب عالی میرسانم که…
کاربرد مزید استحضار چیست؟ کلمه استحضار رسمیتر و محترمانهتر از کلمه اطلاع میباشد و به نوعی نشاندهنده ادای احترام شما نسبت به گیرنده است؛ در همین راستا کاربرد آن صرفا مقتضی در نامه های اداری به مقام بالاتر میباشد و برای افرادی با سمتهای پایینتر واژه ای که برای اشاره ی محترمانه میتوانید از آن استفاده کنید، عبارت “جهت اطلاع” و امثال آن است.
36 – دستور فرمایید
معنا: بجای مبذول فرمایید در نامه های اداری کاربرد دارد.
مثال: خواهشمند است دستور فرمایید نسبت به ارسال تائیدیه به شرکت مذکور در نامه پیوست، اقدام مقتضی معمول فرمایند.
37 – شایان ذکر
معنا: ارزش بیان کردن، گفتنی است
مثال: شایان ذکر است که با توجه به مسائل بیان شده…
کاربرد شایان ذکر است در نامه اداری چیست؟ عبارت شایان ذکر است در نامه اداری به منظور بیان یا اشاره به مساله و موضوعی خاصی میباشد؛ به جای شایان ذکر است، از عباراتی مانند لازم به ذکر است، گفتنی است و… میتوانید استفاده کنید.
38 – امعان نظر
معنا: دوراندیشی، توجه دقیق، نگاه عمیق
مثال: در همین راستا، پیشاپیش از امعان نظر حضرت عالی سپاسگزارم.
همانطور که مطالعه کردیم، اصطلاحات و واژههای مختلفی در نامههای اداری مورد استفاده قرار میگیرند و هر کدام از آنها نیز کاربردهای مختص به خود را دارند.
سازمانهای موفقیک ابزار مدیریتی کارآمددارند.
اگر مدیر، تصمیم گیرنده یا صاحب کسب و کار هستید، همین حالا وقتشه از مشاوره رایگان ما استفاده کنید تا با ابزارهای مدیریت آسانتر، سریعتر و به صرفهتر آشنا شوید.
اصطلاحات مربوط به نامه های اداری
1– پی نوشت: به مطالبی که در پایین کاغذ نامه میآید، پی نوشت گفته میشود. پی نوشت به طور معمول برای نوشتن دستور اجرا بهکار میرود.
2 – رونوشت: رونوشت در نامه اداری عبارت است از نسخه یا کپی از نامه اصلی که علاوه بر گیرنده اصلی باید برای سازمانها یا اشخاص نیز ارسال و آنان را در جریان محتوای نامه قرار بدهد. برای آشنایی بیشتر با کاربرد رونوشت،
3– پیوست: هر مدرکی که همراه نامه فرستاده میشود، پیوست نام دارد. به طور معمول در قسمت سمت چپ بالای کاغذ نامه، کلمه پیوست چاپ میگردد.
4– اندیکاتور: (نامه نما) به دفتری گفته میشود که برای ثبت تمامی نامه ها وارده و صادره به سازمان بهکار گرفته میشود و به طور معمول در دبیرخانه نگهداری می شود.
5 – پاراف نامه: پاراف نامه، به متنی گفته میشود که ذیل یک نامه دریافتی نوشته میشود تا درخواست یا دستوری خاص را به اطلاع گیرنده بعدی ابلاغ کند. بنابراین از پاراف برای ارجاع نامه استفاده میشود و میتوان آن را متن ارجاع نیز دانست. مثلاً اگر یک مشتری برای تعویض یک کالا درخواستی را ذیل یک نامه بنویسد، مدیر واحد پشتیبانی میتواند در پاسخ به این درخواست روی همان نامه، متن تایید این درخواست و موافقت خود را پاراف و آن را امضاء کند.
6– هامش: به معنای حاشیه و مرز است و هامش یا هامش نویسی در نامه های اداری به مطالبی میگویند که در حاشیه نامه نوشته میشود.
7– ارجاع نامه: ارجاع نامه به حالتی اشاره دارد که شما نامه ای را همراه با تمام زنجیره مکاتبات مربوط به آن جهت دریافت نظرات، صدور دستور، اقدام یا اطلاع برای شخصی ارسال میکنید.
8– دستور: جملات کوتاهی که مدیران و مسئولان معمولاً در انتهای نامه نوشته و انجام یا منع انجام کاری را برای زیردستان ایجاب میکنند.
9– شماره نامه: شماره نامه، در واقع همان شماره ردیف دفتر اندیکاتور سازمان ارسالکننده یا بایگانیکننده نامه است که میتواند شامل اطلاعات مختلفی مانند واحدهای دریافت کننده نامه باشد.
10 – امضاء: امضا بر روی نامه وسیلهای است که به آن سندیت و اعتبار میدهد. هیچ نامه اداری بدون امضاء نمیتواند برای انجام امور اداری مورد استفاده قرار بگیرد. بنابراین، مسئولیت نهایی نامه با شخصی است که آن را امضاء و تایید میکند.
11– گردش نامه: به فرآیند ارسال و به چرخش انداختن نامه میان کارکنان یا واحدهای مختلف سازمان، گردش نامه گفته میشود.
12– صورت جلسه: نوشتهای است که حاوی مطالب، گفتگوها یا تصمیمات اخذشده در یک نشست رسمی یا یک جلسه اداری میباشد.
13– دستور جلسه: نوشتهای است که هدف از برگزاری یک جلسه را به افرادی که دعوت شدهاند، اطلاع میدهد.
14 – آیین نامه/ دستورالعمل: دستورهایی است که برای اجرای قانون یا انجام کارهای اداری نوشته میشود و برای اجرا به سازمانها ابلاغ میگردد.
بهترین ابزار برای نگارش و ارسال نامه های اداری
راهها و ابزارهای مختلفی برای ارسال نامههای درون/برون سازمانی و اداری وجود دارد، اما بهترین ابزار برای مکاتبات اداری، نرم افزارهای اتوماسیون اداری هستند؛ نرم افزارهای اتوماسیون اداری در ابتدا با هدف مدیریت مکاتبات و تسهیل ارتباطات طراحی شدند و سپس طی گذر زمان، امکانات و قابلیتهای مختلفی، بنا بر نیاز سازمانها و مجموعهها به نرم افزارهای اتوماسیون اداری اضافه گردیدند.
تنوع بالایی از نرم افزارهای اتوماسیون اداری یا نرم افزار مکاتبات اداری در بازار وجود دارند و هر کدام نیز از قابلیتها و امکانات و محدودیتهای مختص به خود برخوردار هستند؛ در این بین نرم افزار اتوماسیون اداری فراگستر، با هدف تسهیل ارتباطات و مدیریت متمرکز و یکپارچه مکاتبات، اطلاعات و فرآیندها، توسعه داده شده است.
نرم افزار اتوماسیون اداری فراگستر از زیرسیستمها و قابلیتهای مختلفی برخوردار میباشد، اما نسخه پایه آن – که سامانه مکاتبات اداری هم نامیده میشود – با هدف مدیریت مکاتبات و فرآیندهای مرتبط با آن توسعه یافته است؛ زیرسیستم کارتابل و گردش مکاتبات فراگستر، ابزاری تخصصی برای مدیریت متمرکز و یکپارچه نامههای اداری – اعم از داخلی، صادره و وارده – میباشد. برای آشنایی بیشتر با نرم افزار مکاتبات اداری فراگستر – اتوماسیون اداری نسخه پایه – در ادامه برخی از قابلیتها و کاربردهای این نرم افزار را پیرامون نگارش و ارسال/دریافت نامه های اداری، باهم مرور کنیم:
انواع فایل ها چیست؟ می توان انواع فایل های زیادی را که برای تقریباً هر هدفی مناسب هستند در بازار پیدا کرد. اگر از فایل هایی با ویژگی های مناسب برای سیستم های فایل مورد نظر خود استفاده کنید، زمان و تلاش خود را از دست نمی دهید.
می توان انواع فایل ها را به صورت فایل کیسه ای یا فایل شفاف، فایل سیمی، فایل آویزان، فایل جلد، فایل دمنده، فایل فشرده، فایل عبوری، فایل اسنپ و فایل لاستیکی طبقه بندی کرد. علاوه بر این انواع فایل می توان به فایل پوشه، فایل باکس، فایل نخی، فایل پانچ، فایل سند، فایل لوازم التحریر، فایل بایگانی، فایل الفبایی، فایل پرسنلی، فایل نگهدارنده A4 و انواع فایل اداری اشاره کرد.
در میان انواع فایل ها، فایل های کیف یکی از ابزارهای بایگانی هستند که تقریباً از هر بخش توسط کاربران ترجیح داده می شود. فایل های کیسه ای ساخته شده از مواد شفاف و بسیار نازک امکان نگهداری اسناد را بدون نیاز به پانچ می دهد. فایل های کیف که از اسناد در برابر عوامل فیزیکی محافظت می کنند، در بخش های دولتی و خصوصی توجه بیشتری را به خود جلب می کنند.
علاوه بر زندگی تجاری، فایل های کیف از جمله انواع فایل هایی هستند که بیشتر توسط دانش آموزان در زندگی آموزشی مورد استفاده قرار می گیرند. پوشه فایل کیف یک ابزار بایگانی بسیار خوب برای کارمندان اداری و دانشجویان است. با انواع فایلهایی که در فایلهای کیف قرار میگیرند، میتوانید سرعت و زمان را در طبقهبندی و محافظت از اسناد به دست آورید.
اگر نمی خواهید زمان و تلاش خود را در کار با فایل های ترکیبی تلف کنید، اول از همه باید در مورد سیستم های بایگانی و قرار دادن اسناد اطلاعات داشته باشید. فایل های مناسب برای سیستم های بایگانی دلخواه شما، راحتی زیادی را در مدیریت اسناد به شما ارائه می دهند. اگر فایلهایی را انتخاب کنید که برای سیستم فایلی که استفاده میکنید مناسب نیستند، ممکن است با از دست دادن پول و تلاش مواجه شوید. فایل هایی که استفاده می کنید باید از مواد بادوام ساخته شده باشند. این امر به ویژه برای فایل های کیف مهم است. پشت فایل ها باید به اندازه کافی محکم باشد، زیرا کیسه ها اغلب به صورت عمودی استفاده می شوند و در پوشه ها قرار می گیرند. شما باید از محصولات بادوام مناسب برای نوع سند در آرشیو خود استفاده کنید.
فرم های تشکیل پرونده چیست؟
می توان روش های بایگانی را به دو دسته بایگانی افقی و بایگانی عمودی تقسیم کرد.
بایگانی افقی:
عبارت است از بایگانی اسناد به صورت افقی و روی هم. در این شکل از بایگانی، اسناد در قفسه ها یا در جعبه های بایگانی ذخیره می شوند. اگر فایل های افقی را در دفتر یا خانه ترجیح می دهید، انواع فایل های تاشو و انواع فایل های مقوایی ممکن است مفیدتر باشند.
بایگانی عمودی:
بایگانی عمودی با قرار دادن پرونده ها در وضعیت عمودی ارائه می شود. قفسه ها و صندوقچه ها برای این نوع بایگانی ترجیح داده می شوند. اگر فایل های عمودی را در دفتر یا خانه ترجیح می دهید، انواع فایل پوشه و پوشه فایل شفاف می توانند انتخاب خوبی باشند.
هنگامی که در مورد روش بایگانی خود برای مقابله با فایل های مختلط تصمیم گرفتید، می توانید مسیر سفارش انبوه برای بازیابی فایل را انتخاب کنید. به خصوص در قالب بایگانی عمودی، مواد و مارک هایی که فایل ها از آنها تولید می شود، حائز اهمیت است. اگرچه فاصله بین سوراخ های پشت فایل ها استاندارد است، اما نقطه شروع قطعات سوراخ با توجه به محصولات برندهای مختلف می تواند متفاوت باشد. بر این اساس، موقعیت های نامطلوب ممکن است در پوشه ها و سایر ابزارهای بایگانی رخ دهد. سفارشات انبوه روش خوبی برای جلوگیری از چنین شرایطی است.
کسبوکارها به دلیل فایلهای طبقهبندی نادرست ضرر میکنند. اگر فایل افقی را ترجیح می دهید، برخی از انواع فایل ممکن است برای شما مناسب نباشند. به عنوان مثال، فایل های اسنپ برای ذخیره اسناد با اندازه های مختلف آسان و کاربردی هستند، اما برای بایگانی افقی مناسب نیستند. فایلهای دارای اسنپ از زمان آغاز به کار مورد علاقه دانشجویان و کارمندان اداری بوده است. اما وقتی آنها را در جعبه بایگانی قرار می دهید، ضربه ممکن است به اسناد و جعبه بایگانی شما آسیب برساند. در حالی که فایل های تاشو برای بایگانی افقی مناسب تر هستند. پرونده های دادگاه و پرونده های دفتر وکالت دو نمونه کلاسیک از پرونده های جلد هستند. اگر ترجیح شما پوشه های لاستیکی برای فایل های درب دار است، باید به دوام لاستیک ها توجه کنید.
فشرده سازی فایل بخشی اساسی از عملکرد وب محسوب میشود. این فرایند به ما کمک میکند فایلها را بدون اتلاف زیاد در زمان و پهنای باند جابجا کنیم. هر زمان که فایلهای ZIP را دانلود کرده و یا تصاویر JPEG را تماشا میکنید، از مزیت فشردهسازی فایل بهرهمند میشوید. بنابراین شاید از خود بپرسید طرز کار فشردهسازی فایل چگونه است؟ در این مقاله به توضیح این مسئله پرداختهایم.
معنی فشرده سازی فایل چیست؟
فشردهسازی فایل (یا داده) به بیان ساده به عمل کاهش اندازه یک فایل در عین حفظ دادههای اصلی آن گفته میشود. انجام این کار موجب میشود فایل مورد نظر فضای کمتری روی دستگاه ذخیرهسازی اشغال کند و علاوه بر آن انتقال آن روی اینترنت یا هر طریق دیگر نیز آسانتر میشود.
فیلم مجموعه آموزش مهارت های کاربردی کامپیوتر ICDL – جامع و کاربردی در فرادرس
کلیک کنید
لازم به ذکر است که فشردهسازی به صورت نامحدود ممکن نیست. با این که فشردهسازی یک فایل به صورت ZIP موجب کاهش اندازه آن میشود، اما نمیتوان یک فایل را بینهایت فشرده کرد تا از آن هیچ چیز بر جای نمانَد.
به طور کلی فشردهسازی فایل به دو دسته تقسیم میشود: با اتلاف و بی اتلاف. در ادامه به توضیح طرز کار هر دو این موارد میپردازیم.
طرز کار فشرده سازی فایل به صورت با اتلاف
فشردهسازی با اتلاف از طریق حذف بخشهای غیرضروری اطلاعات، موجب کاهش اندازه فایل میشود. این روش در فشردهسازی فرمتهای تصویر، ویدئو و صوت که حفظ نسخهای بینقص از رسانه اصلی ضرورت ندارد، رایج است. بسیار از فرمتهای رایج این نوع رسانهها مانند MP3 و JPEG از روش فشردهسازی با اتلاف بهره میگیرند.
یک فایل MP3 شامل همه اطلاعات صوت اصلی خود نیست، بلکه بخشهایی از صدا را که گوش انسان نمیتواند بشنود کنار میگذارد. البته شما متوجه این فقدان نمیشوید و از این رو حذف آن موجب کاهش اندازه فایل میشود که اساساً عیبی ندارد.
به طور مشابه در تصاویر JPEG بخشهای غیرضروری تصاویر حذف میشوند. برای نمونه در یک تصویر که شامل آسمان آبی است، فشردهسازی JPEG ممکن است همه پیکسلهای آسمان را به جای دهها رنگ آبی مختلف، به یک یا دو رنگ آبی تقلیل دهد.
با این حال هر چه فایل را شدیدتر فشردهسازی کنید، افت کیفیت نمایانتر میشود. احتمالاً با این مشکل در برخی فایلهای MP3 که روی یوتیوب آپلود میشوند برخورد کرده باشید.
فشردهسازی با اتلاف زمانی مفید است که فایل شامل اطلاعاتی باشد که بیش از نیاز شما باشد. برای نمونه فرض کنید یک فایل تصویر RAW بزرگ دارید. با این که ممکن است وقتی فایل را در ابعاد بزرگ چاپ میکنید، بخواهید کیفیت آن را حفظ کنید، اما آپلود کردن یک تصویر RAW روی فیسبوک هیچ معنی ندارد.
چنین تصویری شامل دادههای پنهان زیادی است که در زمان تماشا روی شبکههای اجتماعی قابل دیدن نیستند. فشردهسازی تصویر به یک تصویر JPEG با کیفیت بالا موجب میشود که بخشی از اطلاعات آن از دست برود، اما تصویر برای چشم غیرمسلح انسان بازهم مطلوب است و جزئیات کافی دارد.
کاربرد عمومی فشرده سازی با اتلاف
همان طور که در بخش قبل اشاره کردیم، فشردهسازی با اتلاف برای اغلب انواع رسانهها مناسب است. به همین دلیل فشردهسازی برای شرکتهایی مانند نتفلیکس یا اسپاتیفای که به طور مداوم مقادیر بالایی از اطلاعات را جابجا میکنند امری ضروری است. کاهش اندازه فایل تا حد امکان در عین حفظ کیفیت موجب میشود که چنین شرکتهایی بتوانند کارهای خود را به طرز مؤثرتری انجام دهند. اصلاً قابل تصور نیست که یوتیوب ویدئوها را در کیفیت اصلیشان ذخیره کرده و انتقال دهد.
اما فشردهسازی با اتلاف در مورد فایلهایی که شامل اطلاعات ضروری هستند مناسب نیست. برای نمونه استفاده از فشردهسازی با اتلاف روی یک فایل متنی یا اسپردشیت ممکن است موجب خراب شدن خروجی شود، چون امکان حذف هیچ بخشی از چنین فایلهایی بدون آسیب به محصول نهایی وجود ندارد.
زمانی که فایلی را در قالب با اتلاف ذخیره میکنید، در اغلب مواقع میتواند سطح کیفیت آن را تنظیم کنید. برای نمونه بسیاری از ویرایشگرهای تصویر دارای یک اسلایدر هستند که به وسیله آن میتوان کیفیت JPEG را بین 0 تا 100 تنظیم کرد.
ذخیرهسازی تصویر در کیفیتهایی در حدود 80 تا 90 درصد موجب کاهش کمی در اندازه فایل میشود و تفاوتی که ایجاد میشود برای چشم محسوس نیست. اما ذخیرهسازی در کیفیتهای پایین یا ذخیرهسازی مکرر یک فایل در قالب با اتلاف موجب خراب شدن آن میشود.
در ادامه نمونهای از این موضوع را میبینید. ابتدا اصلی را میبینید که با کیفیت واقعی به نمایش درآمده است. تصویر میانه، نتیجه ذخیرهسازی این تصویر با کیفیت 50 درصد است. تصویر انتهایی نیز همان تصویر اصلی است که با کیفیت 10 درصد در قالب JPEG ذخیره شده است.
تصویر اصلی بدون فشردهسازی تصویر با فشردهسازی متوسط تصویر با فشردهسازی بسیار بالا
با یک نگاه گذرا میبینم که تصویر میانه چندان بد به نظر نمیرسد. تنها در صورتی که بزرگنمایی کنید متوجه برخی عوارض عجیب پیرامون کادرها میشوید. البته تصویر انتهایی در همان نگاه اول بد به نظر میرسد. پیش از کراپ کردن تصاویر برای آپلود اندازههای آنها به ترتیب 874، 310 و 100 کیلوبایت بوده است؛ نتیجه این کاهش حجم نیز در کیفیت خروجی کاملاً مشهود است.
طرز کار فشردهسازی فایل در روش بی اتلاف
فشردهسازی بی اتلاف روشی برای کاهش اندازه فایل است که به وسیله آن میتوان فایل اصلی را بدون هیچ نقصی بازسازی کرد. برخلاف فشردهسازی با اتلاف در این روش هیچ اطلاعاتی از دست نمیرود. فشردهسازی بی اتلاف در واقع از طریق حذف افزونگیهای درون فایل عمل میکند.
فیلم مجموعه آموزش مهارت های کاربردی کامپیوتر ICDL – جامع و کاربردی در فرادرس
کلیک کنید
به مثال ساده زیر توجه کنید تا معنی این گفته را بدانید. در تصویر زیر یک پشته از 10 آجر لگِو را میبینید که دو عدد آبی، پنج تا زرد و سه عدد قرمز هستند. این پشته یک روش ساده برای نمایش این بلوکها است اما روش دیگری نیز به این منظور وجود دارد.
به جای نمایش 10 آجر میتوانیم همه آنها را به جز یکی برای هر رنگ حذف کنیم. در این صورت اگر از اعداد برای نمایش تعداد آجرها استفاده کنیم، میتوانیم بازنمایی دقیقی از همین اطلاعات با استفاده از آجرهای کمتر داشته باشیم. بدین ترتیب به جای 10 آجر صرفاً 3 آجر خواهیم داشت.
این یک بازنمایی ساده از طرز کار فشردهسازی بی اتلاف است. در این روش برخی اطلاعات از طریق حذف افزونگیها در روشی بهینهتر ذخیره میشوند. یک فایل صوتی را تصور کنید که شامل رشته زیر است:
mmmmmuuuuuuuoooooooooooo
آن را میتوانیم به صورت زیر فشردهسازی کنیم:
m5u7o12
بدین ترتیب میتوانیم با استفاده از 7 کاراکتر به جای 24 کاراکتر همان دادهها را نمایش دهیم که ذخیرهسازی مهمی محسوب میشود.
فشردهسازی بی اتلاف در کاربردهای روزمره
همان طور که پیشتر اشاره کردیم، فشردهسازی بی اتلاف در مواردی مهم است که نتوانیم هیچ بخشی از فایل اصلی را حذف کنیم. اگر کنجکاو هستید باید بگوییم که طرز کار فایلهای ZIP به همین گونه است.
زمانی که یک فایل ZIP از یک برنامه اجرایی ویندوز ایجاد میکنیم، در واقع از روش فشردهسازی بی اتلاف استفاده کردهایم. این فشردهسازی ZIP در واقع یک روش بهینهتر برای ذخیرهسازی برنامه است، اما زمانی که آن را نافشرده بکنید، همه اطلاعات اصلی در آن مانند حالت اولیه موجود هستند. اگر از فشردهسازی با اتلاف برای فشردهسازی فایلهای اجرایی استفاده کنید، نسخه نافشرده ممکن است آسیبدیده یا غیر قابل استفاده شود.
فرمتهای بی اتلاف رایج شامل PNG برای تصاویر، FLAC برای صوت و ZIP برای انواع دیگر فایلها هستند. فرمتهای بی اتلاف برای ویدئو بسیار نادر هستند، چون ویدئوهای غیرفشرده فضاهای بسیار زیادی اشغال میکنند.
موارد استفاده از فشردهسازی با اتلاف و بی اتلاف
اکنون که با هر دو روش فشردهسازی فایل آشنا شدیم، زمان آن رسیده است که بدانیم چه هنگامی باید از هر کدام استفاده کنیم. چنان که مشخص شد هیچ شکل بهتری از فشردهسازی وجود ندارد و بسته به کاربرد ممکن است هر کدام مناسب باشند.
به طور کلی زمانی که میخواهیم کپی بینقصی از فایل اصلی در اختیار داشته باشیم، باید از فشردهسازی بی اتلاف استفاده کنیم و فشردهسازی با اتلاف زمانی استفاده میشود که یک کپی هر چند ناقص نیز اشکالی نداشته باشد. به مثال زیر توجه کنید تا با کاربرد هر کدام بیشتر آشنا شوید.
فرض کنید مجموعه CD-های موسیقی قدیمی خود را جمع کردهاید و میخواهید آنها را روی کامپیوتر کپی کنید. زمانی که CD-ها را rip میکنید، بهتر است از فرمتی مانند FLAC استفاده کنید که بی اتلاف است. بدین ترتیب میتوانید کپی اصیلی از موسیقیهایتان را روی رایانهتان داشته باشید که کیفیتی به اندازه CD اصلی داشته باشند.
در ادامه ممکن است بخواهید برخی از این موسیقیها را به گوشی یا MP3 پلیر قدیمی خود منتقل کنید تا بتوانید در هر جایی به آنها گوش دهید. در این حالت شاید کیفیت موسیقی چندان برایتان مهم نباشد و از این رو میتوانید فایلهای FLAC را به MP3 تبدیل کنید. بدین ترتیب فایلهای صوتی شما همچنان بدون نقص قابل شنیدن هستند اما فضای زیادی هم روی دستگاههای همراهتان اشغال نمیکنند. بدین ترتیب کیفیت MP3 تبدیل شده از FLAC به اندازه MP3 که از فایلهای CD صوتی تهیه شدهاند، خواهد بود.
نوع دادههایی که در یک فایل نمایش مییابند نیز نوع فشردهسازی مناسب را تعیین میکنند. در تصاویری مانند اسکرینشاتهای صفحه نمایش رایانه که فضاهای یکنواخت بیشتر دارند، فرمت بدون اتلاف PNG با حجم کمتری ایجاد میشود. با این حال ممکن است متوجه شده باشید که تصاویر PNG زمانی که شامل منظرههای طبیعی با انواع رنگهای مختلف هستند فضاهای بیشتری اشغال میکنند.
دغدغههای فشردهسازی فایل
همچنان که دیدیم، تبدیل فرمتهای بی اتلاف به با اتلاف همانند تبدیل یک فرمت بی اتلاف به فرمت بی اتلاف دیگر مشکلی ندارد. با این حال هرگز نباید یک فرمت با اتلاف را به فرمت بی اتلاف تبدیل کنید و باید در زمان تبدیل یک فرمت با اتلاف به فرمت با اتلاف دیگر نیز باید آگاهانه عمل کنید.
تبدیل کردن فرمتهای با اتلاف به بی اتلاف در واقع هدر دادن فضا محسوب میشود. به خاطر داشته باشید که فرمتهای بی اتلاف دادهها را دور میاندازند و امکان بازیابی آنها وجود ندارد.
فرض کنید یک فایل MP3 سه مگابایتی دارید، تبدیل کردن این فایل به یک فایل FLAC موجب ایجاد فایلی با اندازه 30 مگابایت میشود، اما این فایل 30 مگابایتی دقیقاً شامل همان صدایی است که فایل MP3 به مراتب کوچکتر در بر داشت. تبدیل کردن به فرمت بی اتلاف موجب بازیابی اطلاعاتی که از فرمت MP3 حذف شدهاند نخواهد شد.
در نهایت همچنان که پیشتر اشاره کردیم تبدیل کردن یک فرمت با اتلاف به فرمت با اتلاف دیگر (یا ذخیرهسازی مکرر در همان فرمت) موجب کاهش کیفیت آن میشود. هر بار که فشردهسازی با اتلاف را روی فایل به کار میگیرید، مقداری از جزییات از دست میرود. این کار به تدریج افزایش مییابد تا این که فایل از دست میرود.
پی دی اف مخفف portable document format به معنی قالب سند قابل حمل میباشد . فرمت PDF یکی از رایج ترین انواع پرونده های امروزی است. اگر قبلاً یک فرم یا سند قابل چاپ مانند فرم مالیات را از وب بارگیری کرده اید ، احتمال اینکه یک فایل PDF باشد وجود دارد. هر زمان که فایلی را مشاهده می کنید که با .pdf ختم می شود ، به این معنی است که آن یک فایل PDF است.
چرا از فایل های PDF استفاده میکنیم ؟
به عنوان مثال شما یک مقاله با استفاده از متن ، تصاویر و نمودارها در Microsoft Word ایجاد کرده و آن را به عنوان یک پرونده .docx که قالب پیش فرض فایل اسناد Word است ، به اشتراک گذاشتید ، تا زمانی که هرکسی Microsoft Word را روی رایانه خود نصب نكرده باشد و قالب ها و فونت ها در سیستم میزبان مشابه سیستم شما نباشد ، هیچ تضمینی وجود ندارد كه بتواند مقاله شما را باز كرده و مشاهده كند. و از آنجا که قرار است اسناد Word ویرایش شود ، ممکن است برخی از قالب بندی ها و متن های سند شما تغییر کند. در مقابل ، فایلهای PDF عمدتا برای مشاهده ، نه ویرایش هستند. یکی از دلایل محبوبیت آنها این است که PDF می تواند قالب بندی سند را حفظ کند ، که باعث اشتراک گذاری بیشتر آنها می شود و کمک می کند تا در هر دستگاهی یکسان نمایش داده شود. شما نیز با اشتراک گذاشتن مقاله خود با فرمت PDF میتوانید اطمینان داشته باشید که همه مقاله شما را همانطور که شما می خواهید مشاهده کنند.
بازکردن و مشاهده فایل های PDF
مشاهده یک فایل PDF بسیار ساده است. اکثر مرورگرهای وب مدرن فایلهای PDF را به جای بارگیری در رایانه ، مستقیماً در پنجره مرورگر شما باز می کنند. اگر مرورگر شما قادر به انجام این کارنبود ، باید از شما بخواهد در عوض فایل را بارگیری کنید. در این حالت باید روی لینک فایل کلیک کرده و فایل را دانلود و سپس در کامپیوتر خود آن را مشاهده کنید .
اگریک فایل PDF را فقط یک بار مشاهده می کنید ، معمولاً راحت تر است که آن را در مرورگر وب خود باز کنید. اگر می خواهید بعداً به PDF دسترسی داشته باشید و می خواهید یک نسخه از آن را در رایانه خود ذخیره کنید. این روند بسته به مرورگر وب شما متفاوت خواهد بود ، اما در مثال زیر دکمه ذخیره PDF را می توان در گوشه بالا سمت راست مشاهده کرد.
یکی از نرم افزار های رایگان مشاهده فایل های پی دی اف در کامپیوتر نرم افزار Adobe Reader میباشد که میتواند امکانات کاملی در رابطه با مشاهده فایل های pdf در اختیار شما قرار دهد